Puńsk zaprasza

Punskas kviečia

www.punskas.pl

www.punsk.com.p

www.punsk-kultura.pll

e-mail: vabo@wp.pl

G A L E R I A

Rėmėjas Spaudos, radijo ir televizijos  rėmimo fondas

          

 

 

Historia Kultura Muzea Folklor Agroturystyka Rolnictwo Kuchnia regionalna Gmina Puńsk Edukacja Wydawnictwo "Ausra"

Puńsk i okolice

Kuchnia regionalna >>

>>aktualności

Puńsk i okolice słyną z pysznej litewskiej kuchni regionalnej. Litewski sękacz, kindziuk, chleb i miód są dla turysty poszukiwanym towarem. Wielu próbuje dorównać gospodyniom tego regionu, jednak nigdzie w Polsce potrawy litewskie nie smakują tak, jak tu. Należy zaznaczyć, iż każda gospodyni posiada swoje tajniki udanego przyrządzania potraw, więc nawet uzyskany przepis nie gwarantuje ich oryginalnego smaku.

Regionalnej kuchni litewskiej można spróbować w Restauracji “Sodas” w Puńsku, w Domu Litewskim w Sejnach - "Karciama" oraz w gospodarstwach agroturystycznych, a także na jarmarku podczas Zielnej. Od niedawna gospodynie z Puńska przygotowują również domowe sery.

Oto dania, które zdobywają podniebienia turystów:


Bandos (baby ziemniaczane)z ciasta przygotowanego jak na placki ziemniaczane piecze się bliny na liściach kapusty w piecu opalanym drewnem.


Bliny litewskie - placki ziemniaczane, faszerowane mięsem. Polane śmietaną, podawane są na gorąco. Do tego jako dodatek – surówka.


Cepeliny (kartacze) - oryginalna potrawa litewska rodem z Puńska. Przygotowuje się ją z odpowiednio dobranych składników i przypraw (ziemniaki surowe i gotowane, mielone mięso, cebulka, przyprawy). Podawane są z gorącą śmietanką i cebulką.


Chleb do piwakromki chleba (ciemnego) posolić do smaku i natrzeć czosnkiem, usmażyć w tłuszczu (olej, smalec).


Chleb litewski tradycyjny – pieczony domowym sposobem z kminkiem, na tataraku. Najwięcej piecze go pani Jolanta Suszczewicz ze wsi Wojtokiemie.

Chleb wypieczony przez J. Suszczewicz (foto: W. Żylanis)

Chleb litewski wypieka również przedsiębiorstwo “Desra” w Puńsku oraz Piekarnia I.B. Mroczkowscy w Puńsku.


Chłodnik litewski - doskonała, orzeźwiająca zupa na letnie upały. W jej skład wchodzą, m.in. barszcz i nowalijki. Podawana jest z gorącymi ziemniaczkami.


Czenaki - to oryginalna potrawa z rodzajów warzyw z dodatkiem mielonego mięsa i przypraw, duszona pod przykryciem w specjalnych glinianych garnuszkach. Po zakończeniu obróbki termicznej dodaje się kwaszony ogórek i śmietankę.


Kibinai z oryginalnym czerwonym barszczykiem - kibiny - "pierożki" pieczone z kruchego ciasta z nadzieniem z pieczonego bądź gotowanego mięsa wieprzowego. Podaje się je do specjalnie przygotowanego wywaru z barszczu.


Kindziuk (skilandis) - jest przygotowywany z kawałków surowego dobrej jakości chudego solonego lub peklowanego mięsa z dużą ilością przypraw, podsuszany i wędzony (proces ten trwa ok. 2 tygodnie). Potrawę oferuje masarnia DESRA w Puńsku.

Kindziuk wyprodukowany przez PPHU Desra w Puńsku (foto: archiwum)


Kiszka ziemniaczana - zwycięzca konkursu: "III Mistrzostwa Świata w Pieczeniu Babki i Kiszki Ziemniaczanej" (uzyskany przez kucharzy restauracji SODAS). Specyficzna potrawa: kiszka wieprzowa faszerowana tartymi ziemniakami z dodatkiem smażonego boczku, cebulki i przypraw.


Kołduny litewskie - malutkie kołduniki z baraniną. Podaje się je w rosole.


Komin – ciasto pieczone na terenie Puńska i okolic, chociaż receptura zaczerpnięta została z kuchni litewskich Tatarów. Składa się z malutkich ciasteczek wymieszanych z miodem. Aby uzyskać odpowiedni kształt, masę wylewa się do formy (młyn, komin, zamek itp.). Doskonały dodatek do piwa.

Ciasto "komin" (B. Zimnickiej) uzyskało III miejsce w VII konkursie „Nasze kulinarne dziedzictwo” (foto: W. Żylanis)


Konar brzozy - wypiek o efektownym wyglądzie i doskonałym smaku. Odpowiednio ułożone i ozdobione rolady przypominają konar brzozy.

Ciasto "konar brzozy" B. Zimnickiej (foto: W. Żylanis)


Miód pszczeli i jego produkty (różnorodne miody sezonowe, propolis, kit pszczeli, miód pitny – nalewka) z Zielonych Płuc Polski – Suwalszczyzny. Pasieka Jolanty i Piotra Witkowskich z Puńska.


Mrowisko - słodkość z ciasta kruchego (faworkowego). Usmażone faworki polewa się miodem, posypuje orzechami i makiem. Mrowisko jest zdobywcą specjalnego wyróżnienia w ogólnopolskim konkursie "Typowa potrawa regionalna" oraz III miejsca “Perły” w konkursie Nasze Kulinarne Dziedzictwo. Uzyskało Turystyczne Logo Polska.

B. Zimnicka przygotowuje mrowisko (foto: W. Żylanis)


Salamokas – zupa postna. Składa się z przegotowanej ciepłej wody, cebuli, czosnku, ugotowanych ziemniaków i ew. kiszonego ogórka; doprawia się ją do smaku solą, pieprzem i octem.


Sery (twarogi domowe) – z kminkiem, słodkie, podsuszane, z rodzynkami. Wyrabia je pani Danuta Woźnialis ze wsi Wołyńce.

Sery deserowe D. Woźnialis (foto: W. Baranowska)


Sękacz - "król królów" wśród ciast regionu Puńska i okolic. Skrupulatnie przyrządzonym ciastem polewa się specjalnie zamontowany i bezustannie kręcony wałek (dzisiaj używane jest urządzenie elektryczne, dawniej - sękacze piekło się nad gorącym paleniskiem).

B. Zimnicka piecze sękacz na żarze (foto: W. Żylanis)

Sękacz inaczej (wykonanie B. Zimnicka), foto W. Żylanis

 

Prawidłowo upieczone ciasto powinno rozpływać się w ustach, jest miękkie i aromatyczne. Obecnie modne jest jego pieczenie również w dużych piekarniach, jednak ten, wykonany domowym sposobem przez gospodynie Puńska i okolic, jest niepowtarzalny w smaku. Sękacz w wykonaniu pani Biruty Zimnickiej ze wsi Buraki uzyskał uznanie wśród jurorów konkursu Nasze Kulinarne Dziedzictwo “Perły” i w roku 2001 zajął pierwsze miejsce.

więcej>>

Nowością jest “koszyk” z sękacza – przystrojony różyczkami i lukrem, wypełniony grzybkami i orzeszkami.


Soczewiaki – potrawa składa się z ciasta ziemniaczanego (jak na kopytka) oraz farszu z uprzednio namoczonej i zmielonej soczewicy. Piecze się na patelni lub w piecyku. Podawana jest ze śmietaną.

Domowe soczewiaki (foto: archiwum)


Szimtalapis ("sto liści") - ciasto drożdżowe, przygotowywane w bardzo oryginalny sposób (np. rozwałkowywane jest na poduszce, aby nie straciło pulchności), podobne do strucli drożdżowej, jednak w smaku o wiele delikatniejsze, - powiedzenie "rozpływa się w ustach" jest tu uzasadnione.

To tylko niektóre potrawy, podawane w okolicach, zamieszkanych przez Litwinów. Prawie każda gospodyni ma swoje oryginalne przepisy na potrawy, których nigdzie indziej się nie podaje.


Tort Napoleon - bardzo smaczne ciasto, składające się z kilku warstw ciasta francuskiego, przekładanego pysznym kremem i galaretką z owocami. Tort nie jest potrawą typowo regionalną, natomiast przepis "przywędrował" z Litwy.


Wędliny tradycyjne - wędzona szynka, polędwica, boczek, kiełbasa wiejska i wiele innych smacznych potraw mięsnych. Oferuje masarnia “Desra” w Puńsku.


Zupa z brukwi lub marchwi – ugotowana z ziemniakami brukiew lub marchew, zabielana jest mlekiem lub śmietanką.

To zestaw tylko niektórych wybornych w smaku regionalnych potraw litewskich, którymi można delektować się w zakładach gastronomicznych lub w domach prywatnych, gdyż niemal każda gospodyni, zwłaszcza młoda, ma własne oryginalne przepisy, piecze i gotuje znakomicie.

(tekst: Bożena Bobin)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

>>aktualności


Wszelkie prawa zastrzeżone. Wydawnictwo "Ausra" Sp. z o.o. w Puńsku, ©®Bożena Bobin 2005

Microsoft Front Page 2002